|
|
Kişilik Bozuklukları
Antisosyal kişilik bozukluğu
Aşağıdakilerden en az 3'unun varlığı ile birlikte ,15 yasından beri suren
başkalarının haklarını saymayıp, diğerlerinin haklarına saldırı ile
kendini gösteren kişilik bozukluğudur.
1-Tutuklanmasına yol açacak davranışlarda ısrar ile kendini gösteren
yasalara uygun ,sosyal davranışlara uyamama
2-Devamlı olarak yalan söyleme, farklı takma adlar kullanma, zevk ya da
kişisel çıkarı için başkalarını aldatma gibi dürüst olmayan davranışlar
3-Aniden sonucunu düşünmeden yapılan davranışlar,gelecek için planlar
yapmama
4-Tekrarlayıcı kavga, dövüş ,saldırılar ile birlikte öfkelilik hali
5-Kendisi, yakınları ya da başkasının güvenliği ile ilgili umursamazlık
hali.
6-Bir isi yürütememe veya parasal sorumluluklarını yerine getirmeme ile
giden sürekli bir soru suçluk durumu
7-Başkasına zarar vermiş, fena davranmış birseller çalmış olmasına rağmen
duruma ilgisiz kalıp, kendini hakli göstermeye calisi k ve bundan vicdan
azabı duymamak.
-Kişinin en az18 yasında olması ve 15 yas öncesi davranım bozukluğu
belirtileri göstermeye başlamış olması gerekmektedir.
Rahatsızlığın olusunda rol alan etkenler:
Ani dürtüsel hareketler ve saldırgan davranışların beyindeki anormal
serotonin işlevi nedeniyle olduğu düşünülmektedir. Bu kişilerin genetik
yatkınlık durumları olmasa bile , erken çocukluk dönemlerinde anne-
babanın maddi ya da manevi yokluğu, ebeveynin cezalandırıcı, aşağılayıcı
tavırlar sergilemesi.
Rahatsızlık psikopati ve sosyopati olarak da bilinmektedir.Hastada 15 yas
öncesinde davranım bozukluğu belirtileri vardır. (insan ya da hayvanlara
yönelik saldırganlık, mala zarar verme, başkalarına ait şeyleri çalma ve
sahtekarlıklar yapma(ev-okuldan kaçma,hırsızlık) ve kuralları, disiplini
önemli derecede bozma) Bu davranışlar sürekli kendini göstermektedir. Bu
kişiler yasadışı isler peşinde koşarlar. Başkalarının düşünceleri onlar
için önemli değildir.
Toplumda görülme oranı:
Erkeklerde % 3,kadınlarda % 1 oranında görülmektedir. Madde kullanımı
nedeniyle yataklı tedavi görülen kurumlar ve adli mekanlar ya da
cezaevlerinde daha yüksek oranda görülmektedir. Çoklukla yalan söyler,
çevrelerindekileri aldatır, çıkar elde etmek ya da sadece zevk almak için
başkalarını kullanır ya da yanıltırlar. Öfkelerine hakim olamayıp,kavga
ederler,esleri, çocukları, ana- babalarını döverler. Ana-baba olmanın
gereklerini yerine getiremez, düzenli, sakin bir aile hayati
oluşturamazlar. Tehlike oluşturacak etkinliklere atılırlar (hızlı ve
zikzaklar yaparak araba kullanma, alkollü araç kullanımı, tekrarlayan
kazalar yapma gibi ).
Farklı ve zararlı cinsel ilişkiler ve alkol-madde kullanımı görülebilir.
Sorumluluklarını yerine getirmedikleri için isten atılmaları, işverenle
tartışmaları fazladır. Herkes gibi düzenli ve doğru yoldan yasayamazlar.
Çok is değiştirirler. Yokluk içinde kalıp, sokaklarda yatabilirler.
Askerlikleri aldıkları cezalar nedeniyle uzar, uzun sureli hava değişimi
raporları alırlar.Yaptıklarından pişman olmazlar.Kibirli bir görünüm
sergilerler.
Kimlerde daha çok rastlanmaktadır?
Genellikle sosyoekonomik düzeyi düşük ve kırsal kökenli kişilerde
görülmektedir.
Hastalığın seyri:
Eğer kişi yapılan eylemler sonucu ya da kotu yasam koşulları sonrası
ölmezse , rahatsızlık 40 yas sonrasında etkinliğini azaltabilir.
Ailesel yatkınlık:
Bu bozukluk hastanın 1. derece akrabalarında genel topluma göre daha çok
görülmektedir. Ayrıca bu kişilerin akrabalarında somatizasyon bozukluğu ve
madde kullanım bozukluğu da yüksek düzeydedir. Sebepleri:
Çocuklukta dikkat eksikliği- hiperaktivite bozukluğu olan çocuklarda ileri
donemde görülme riski yüksektir.
|
|